Nên đầu tư lò hơi hay sử dụng dịch vụ bán hơi công nghiệp? Lò hơi công nghiệp là thiết bị quan trọng trong nhiều ngành sản xuất như thực phẩm, đồ uống, dệt may, giấy, gỗ, cao su, hóa chất, thức ăn chăn nuôi và chế biến nông sản. Tùy quy mô nhà máy, nhu cầu hơi và loại nhiên liệu, doanh nghiệp có thể lựa chọn nhiều công nghệ như lò hơi ống lửa, ống nước, tầng sôi, ghi xích, lò hơi biomass, dầu, gas, điện hoặc lò hơi thu hồi nhiệt.

Tuy nhiên, chọn loại lò hơi nào chưa phải là vấn đề đầu tiên doanh nghiệp cần giải quyết. Câu hỏi quan trọng hơn là: doanh nghiệp có thực sự nên tự đầu tư và vận hành lò hơi hay nên sử dụng dịch vụ bán hơi công nghiệp?
Tự đầu tư lò hơi: phù hợp khi doanh nghiệp có nhu cầu hơi lớn và ổn định
Với những nhà máy có nhu cầu hơi cao, sử dụng liên tục trong nhiều năm và có mặt bằng phù hợp, đầu tư một hệ thống lò hơi riêng có thể là phương án đáng cân nhắc.
Khi đó, doanh nghiệp có thể chủ động lựa chọn công suất, áp suất hơi, loại nhiên liệu và công nghệ đốt phù hợp với dây chuyền sản xuất. Ví dụ, nhà máy có nguồn dăm gỗ, mùn cưa, trấu hoặc phụ phẩm nông nghiệp ổn định có thể nghiên cứu lò hơi biomass; nhà máy yêu cầu tự động hóa cao có thể cân nhắc lò hơi dầu, gas hoặc các giải pháp phù hợp khác.
Tuy nhiên, đầu tư lò hơi không chỉ là mua một chiếc nồi hơi. Một hệ thống hoàn chỉnh còn có xử lý nước cấp, hệ thống nhiên liệu, đường ống hơi, thiết bị phụ trợ, xử lý khí thải, điều khiển tự động, nhân sự vận hành và công tác bảo trì.
Vì vậy, trước khi quyết định mua lò hơi, doanh nghiệp nên tính tổng chi phí đầu tư và vận hành trong nhiều năm, thay vì chỉ so sánh giá thiết bị ban đầu.
Khi nào doanh nghiệp nên chọn dịch vụ bán hơi?
Nếu doanh nghiệp không muốn bỏ một khoản vốn lớn để xây dựng hệ thống lò hơi hoặc nhu cầu sử dụng hơi chưa đủ ổn định, dịch vụ bán hơi công nghiệp là một phương án đáng cân nhắc.
Với mô hình này, đơn vị cung cấp sẽ đầu tư hoặc bố trí hệ thống lò hơi, nhiên liệu, xử lý nước, vận hành, bảo trì và các thiết bị cần thiết để tạo hơi. Doanh nghiệp tập trung sử dụng hơi cho dây chuyền sản xuất và thanh toán theo lượng hơi tiêu thụ hoặc theo phương án được thống nhất trong hợp đồng.
Điểm thuận lợi lớn nhất là doanh nghiệp không phải tự quản lý toàn bộ hệ thống tạo hơi. Các công việc như vận hành lò, cấp nhiên liệu, bảo dưỡng, xử lý sự cố và quản lý kỹ thuật có thể được đơn vị chuyên môn đảm nhận.
Đặc biệt, với nhà máy mới thành lập, nhà máy đang mở rộng sản xuất hoặc doanh nghiệp chỉ cần hơi trong một giai đoạn nhất định, bán hơi có thể giúp giảm áp lực đầu tư ban đầu và đơn giản hóa công tác vận hành.
Không phải doanh nghiệp nào cũng nên mua lò hơi
Một sai lầm khá phổ biến là chỉ nhìn vào công suất cần sử dụng rồi lựa chọn một chiếc lò hơi tương ứng.
Trên thực tế, lựa chọn lò hơi cần xem xét đồng thời nhiều yếu tố như:
- Nhu cầu hơi trung bình và công suất cực đại.
- Áp suất và nhiệt độ hơi cần thiết.
- Thời gian vận hành mỗi ngày.
- Nhu cầu hơi ổn định hay thay đổi theo mùa.
- Loại nhiên liệu sẵn có và giá nhiên liệu.
- Chất lượng nước cấp.
- Mặt bằng lắp đặt.
- Yêu cầu về xử lý khí thải và môi trường.
- Chi phí nhân sự vận hành.
- Chi phí bảo trì, phụ tùng và sửa chữa.
GDP Group cũng khuyến nghị việc lựa chọn lò hơi phải dựa trên nhu cầu hơi, áp suất, nhiên liệu, chất lượng nước và hệ thống xử lý khí thải thay vì chỉ dựa vào công suất danh nghĩa của thiết bị.
Bảng lựa chọn nhanh: mua lò hơi hay mua hơi?
| Tiêu chí | Tự đầu tư lò hơi | Sử dụng dịch vụ bán hơi |
|---|---|---|
| Vốn đầu tư ban đầu | Cao hơn | Thấp hơn |
| Quản lý thiết bị | Do doanh nghiệp đảm nhận | Đơn vị cung cấp đảm nhận |
| Nhân sự vận hành | Cần bố trí | Có thể do nhà cung cấp đảm nhận |
| Nhiên liệu | Do doanh nghiệp chủ động | Nhà cung cấp lo |
| Bảo trì, sửa chữa | Do doanh nghiệp thực hiện | Nhà cung cấp thực hiện |
| Chủ động công nghệ | Cao | Theo giải pháp của nhà cung cấp |
| Phù hợp | Nhà máy có nhu cầu hơi lớn, ổn định lâu dài | Nhà máy muốn giảm đầu tư và quản lý vận hành |
Có nên chọn lò hơi biomass?
Đây là một lựa chọn đáng quan tâm đối với những doanh nghiệp có nguồn nhiên liệu sinh khối phù hợp. Biomass có thể bao gồm dăm gỗ, mùn cưa, trấu, viên nén, vỏ hạt điều và nhiều loại phụ phẩm nông nghiệp khác.
Tuy nhiên, không nên mặc định rằng cứ dùng biomass là chi phí hơi sẽ thấp. Hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào độ ẩm, nhiệt trị, kích thước nhiên liệu, lượng tro, khả năng cấp nhiên liệu và giá nhiên liệu tại khu vực nhà máy.
Nếu doanh nghiệp chưa có kinh nghiệm vận hành lò biomass, việc sử dụng dịch vụ bán hơi từ một đơn vị chuyên nghiệp cũng là phương án đáng xem xét. Khi đó, doanh nghiệp có thể sử dụng nguồn hơi từ hệ thống biomass mà không phải trực tiếp đầu tư và quản lý toàn bộ dây chuyền lò hơi.
GDP Group tư vấn lựa chọn giải pháp lò hơi phù hợp
Thay vì chỉ bán một loại lò hơi cố định, GDP Group có thể tư vấn theo nhu cầu thực tế của từng nhà máy: công suất hơi, áp suất, nhiên liệu, thời gian vận hành, mặt bằng và yêu cầu của dây chuyền sản xuất.
Doanh nghiệp có thể lựa chọn phương án đầu tư lò hơi, thiết kế – chế tạo – lắp đặt hệ thống hoặc cân nhắc dịch vụ bán hơi, cho thuê lò hơi và vận hành lò hơi nếu muốn giảm áp lực đầu tư và nhân sự vận hành.
Đối với khách hàng chưa xác định được nên mua lò hơi hay sử dụng dịch vụ bán hơi, giải pháp hợp lý là khảo sát trước nhu cầu sử dụng hơi và tính toán tổng chi phí. Từ đó mới lựa chọn phương án phù hợp về kỹ thuật và hiệu quả kinh tế.
Đừng bắt đầu bằng câu hỏi “mua lò hơi loại nào?” – hãy bắt đầu bằng câu hỏi “nhà máy cần bao nhiêu hơi, trong bao lâu và với chi phí nào?”. Đây là cơ sở để lựa chọn giữa đầu tư lò hơi riêng và sử dụng dịch vụ bán hơi công nghiệp.

